Το άρθρο 16, ο φασισμός, ο παππούς Κάρολος και η Αριστερά

Κυρία Διευθύντρια,

Μετά από τις αποκλειστικά αρνητικές για τις απόψεις που εξέφρασε ο κ. Κουρέτας αντιδράσεις (θετικές αντιδράσεις δεν έχουν υποπέσει στην αντίληψή μου έως τώρα) από μέρους της ΝΕ του ΚΚΕ, το ΣΥΝ, την κ. Σκυλλάκου και τα μέλη της επιτροπής εναντίον της αναθεώρησης του άρθρου 16, θα ήθελα να κάνω κάποιες σχετικές παρατηρήσεις.
Αρχικά, σημειώνουν στην επιστολή τους τα μέλη της επιτροπής ότι «στην όλη ιστορία κατά παράδοξο τρόπο μπλέχθηκε και ο Μαρξ ίσως για να προσθέσει στην επιχειρηματολογία μια βαρύτητα, ή γιατί η μέθοδος είναι δοκιμασμένη,... οι αλώσεις της Τροίας χρειάζονται πάντα έναν Δούρειο Ίππο» και στο τέλος της επιστολής πετούν και ένα τσιτάτο του Μαρξ, απλώς για να κάνουν αυτό το οποίο επικρίνουν. Η αναφορά στη μαρξική σκέψη από μέρος του κ. Κουρέτα ήταν σχετική με το θέμα και σαφής, αλλά οι εθελοτυφλούντες επιστολογράφοι δεν έκριναν την ουσία του επιχειρήματος ούτε κατ' ελάχιστο, διότι, όπως με μετριοφροσύνη μας πληροφορούν, «ίσως και να έχουνε καλύτερα προσεγγίσει αυτή τη θεωρία από κάποιους που κάνουν επιλεκτική αναφορά». Είναι τόσο καλή η προσέγγισή τους στο έργο του Μαρξ, ώστε να μη διαβάζουν τη σαφέστατη πρότασή του στην "Κριτική του Προγράμματος της Γκότα" «(…) Μάλλον θα έπρεπε να αποκλειστούν τόσο το κράτος όσο και η Εκκλησία από κάθε επιρροή στο σχολείο» Ακούγοντας, ήδη, διαμαρτυρίες δήθεν μαρξιστών του ΚΚΕ και συναφών ομάδων ότι παραφράζω, παραθέτω επιλεκτικά, διαστρεβλώνω βάναυσα το νόημα του κειμένου κτλ, παρακαλώ να μου αναφέρουν πού υποστηρίζεται μέσα στο μαρξικό έργο ένα αποκλειστικά κρατικό εκπαιδευτικό σύστημα εντός ενός καπιταλιστικού συστήματος παραγωγής. Εκτός εάν οι αντιτιθέμενοι στην αναθεώρηση του άρθρου 16 επιστολογράφοι υποστηρίζουν ένα κομμουνιστικό σύστημα ελέγχου των μέσων παραγωγής, οπότε θα έπρεπε να ξέρουν ότι πρώτη-πρώτη δουλειά της επανάστασης που θα πραγματώσει το όνειρό τους είναι να καταργήσει κάθε κρατική δομή (βλέπε «Κράτος και Επανάσταση»), συνεπώς είναι τουλάχιστον παράλογο να επιζητούν ένα αποκλειστικά κρατικό εκπαιδευτικό σύστημα.
Τέτοια η σύγχυση των δύο επιστολογράφων, ώστε να αναφέρονται σε "αυτοοργάνωση και συλλογική δράση με αμεσοδημοκρατικές διαδικασίες", υποστηρίζοντας παράλληλα τον κρατικό έλεγχο της εκπαίδευσης. Ο κρατικός έλεγχος της ανώτατης εκπαίδευσης, που υπερασπίζονται, ευνοεί την αυτοοργάνωση και τις αμεσοδημοκρατικές διαδικασίες; Ή μήπως αυτές πραγματώνονται μόνο με την αποτίναξη του ζυγού του κρατικού ελέγχου από τα πανεπιστήμια;
Αυτό που πρέπει να γίνει, λοιπόν, είναι να ελαχιστοποιηθεί -αν όχι να εξαλειφθεί- ο κρατικός έλεγχος της ανώτατης εκπαίδευσης. Πρέπει το κράτος να αποσυρθεί από οποιοδήποτε έλεγχο των πανεπιστημίων, μετατρέποντάς όλα τα υπάρχοντα κρατικά ιδρύματα σε μη κρατικά, που θα απολαμβάνουν πλήρους αυτονομίας και αυτοδιαχείρισης (χρηματοοικονομικής, διοικητικής). Οι δύο μοναδικές υποχρεώσεις του κράτους: α) να κατανέμει το ποσό που προορίζεται για την τριτοβάθμια εκπαίδευση σε μερίδια ίσα με το πλήθος των φοιτητών και να αποδίδει σε κάθε τριτοβάθμιο ίδρυμα μερίδια ίσα με το πλήθος των φοιτητές που το επέλεξαν και β) να συνάπτει πολυετή συμφωνία με κάθε πανεπιστήμιο, με την οποία από κοινού τα δύο συμβαλλόμενα μέρη θέτουν κάποιους στόχους για το διάστημα αυτό, με βάσει την επιτυχία εκπλήρωσης των οποίων θα γίνεται η αξιολόγηση του πανεπιστημίου. Εάν ιδρυθεί κάποιο καινούργιο πανεπιστήμιο από ιδιωτικές δωρεές, π.χ. των ιδρυμάτων Νιάρχου, Ωνάση, Μποδοσάκη, κτλ, θα εντάσσεται στο πλαίσιο αυτό.
Είναι κάτι παραπάνω από σίγουρο ότι αυτή η πρόταση αναδιαμόρφωσης θα συναντήσει πολλές αντιδράσεις, πράγμα παράδοξο. Παράδοξο, διότι η πρόταση εξασφαλίζει το δωρεάν και δημόσιο χαρακτήρα της παιδείας, εφόσον το δημόσιο ταμείο καλύπτει τα απαιτούμενα για την εκπαίδευση όλων των φοιτητών ποσά. Οι αντιπαρατιθέμενοι στην πρόταση αυτή, αντιπαρατιθέμενοι στην αναθεώρηση του άρθρου 16, δεν υπερασπίζονται το δημόσιο αλλά τον κρατικό χαρακτήρα της εκπαίδευσης. Και αρχίζει να διαφαίνεται ο πραγματικός χαρακτήρας του κινήματος και κυρίως των αντιδρώντων μελών του ο-Θεός(Στάλιν)-να-το-κάνει-Κομμουνιστικού Κόμματος Ελλάδας. Πέρα από τυφλοσούρτες για νεοφιλελευθερισμό, αστήρικτες ύβρεις εναντίον του κ. Κουρέτα ότι «αρκετοί είναι οι χειραγωγημένοι και αλλοτριωμένοι από τα ευρωοενωσιακά αργύρια καθηγητάδες, που εξαργυρώνουν επιταγές» και αυτά που όλοι περιμέναμε στην πρώτη ανακοίνωση, στη δεύτερη ανακοίνωσή της η ΝΕ του ΚΚΕ μας πληροφορεί για τα μέτρα στα οποία αντιτίθεται: «(…) Χρειάζεται αγώνας και ενάντια σε θέσεις που προβάλλει η Κεντροαριστερά ΠΑΣΟΚ-ΣΥΝ, για αυτοτέλεια των Πανεπιστημίων και αποκέντρωση των σχολείων, για το πέρασμα της εκπαίδευσης στην τοπική αυτοδιοίκηση, για τις ευέλικτες ζώνες, για τη σύνδεση με την αγορά εργασίας κ.λπ. Θέσεις που αντικειμενικά υπονομεύουν τον ενιαίο δημόσιο δωρεάν χαρακτήρα, που νομιμοποιούν την είσοδο των επιχειρήσεων στην εκπαίδευση, που κατηγοριοποιούν τα σχολεία και διαφοροποιούν τον ενιαίο χαρακτήρα της και στο περιεχόμενο της μόρφωσης.»
Ας δούμε, αντιστρέφοντας τις θέσεις που αποδοκιμάζει το ΚΚΕ, τι υποστηρίζει : συγκέντρωση του ελέγχου της εκπαίδευσης, εξάρτηση των πανεπιστημίων από το κράτος, εκπαίδευση αποκομμένη από την αγορά, δηλαδή, την οικονομία και την πραγματικότητα, κρατικό χαρακτήρα όλων των ιδρυμάτων και ενιαία προγράμματα σπουδών, χωρίς καμία μεταξύ τους διαφοροποίηση. Πραγματικά οργουελικό όραμα! Δε διαφέρει πολύ από την επιθυμία του Μουσολίνι «Τα πάντα εντός του κράτους. Τίποτα εκτός του κράτους. Τίποτα εναντίον του κράτους». Το ΚΚΕ είναι αδιαμφισβήτητα κόμμα που, όσον αφορά την εκπαίδευση τουλάχιστον, έχει θέσεις που απέχουν ελάχιστα από το να χαρακτηριστούν ολοκληρωτικές. Πώς ένα κόμμα που ονειρεύεται ένα καθεστώς ολοκληρωτικό καταφέρνει να αποσπάσει σημαντικό πλήθος ψήφων στις εκλογές;
Και μία αναφορά στη δήλωση της κ. Σκυλλάκου, "άλλωστε, πολλοί αστοί επικαλούνται κατά καιρούς και καταπώς τους βολεύει στρεβλώνοντας τον Μαρξ". Αφήνοντας κατά μέρος την αστήρικτη κατηγορία περί στρέβλωσης του έργου του Μαρξ, αναρωτιέμαι: η κ. Σκυλλάκου ανήκει όχι στην αστική τάξη αλλά στο προλεταριάτο; Δεν κατέχει, με άλλα λόγια, κανένα άλλο βιοποριστικό μέσο πέρα από την εργατική της δύναμη; Ή είναι μέλος της γραφειοκρατίας που λαμβάνει τις αποφάσεις σε τοπικό επίπεδο; Μάλλον το δεύτερο ισχύει, καθώς είναι μέλος του νομαρχιακού συμβουλίου.
Σχετικά με το ζήτημα του χαρακτηρισμού κάποιου ως αριστερού, για το οποίο η κ. Σκυλλάκου υποστηρίζει ότι: «δεν ισχύει εδώ το "είσαι ό,τι δηλώνεις"». Συνεχίζοντας, όμως, μας πληροφορεί ότι «οι αριστεροί (…) υποστηρίζουν (…) την αποκλειστικά δημόσια δωρεάν ενιαία Παιδεία», τουτέστιν τις θέσεις του κόμματός της. Άρα, κατά το συλλογισμό της κ. Σκυλλάκου: "Αριστερός" ισούται με "αυτός που υποστηρίζει τις θέσεις του ΚΚΕ" και vice versa "όποιος υποστηρίζει τις θέσεις του ΚΚΕ" είναι αριστερός, οπότε αφ' ης στιγμής δηλώσω ότι είμαι ΚΚΕ, είμαι αριστερός. Επομένως, πάντα κατά την κ. Σκυλλάκου, δεν είσαι ότι δηλώσεις εκτός αν υποστηρίζεις το ΚΚΕ, οπότε αυτομάτως είσαι αριστερός επειδή δηλώνεις ΚΚΕ (!). Η τρίτη αυτή παρατήρηση χρήζει περαιτέρω έρευνας.
Κάνοντας μία διερεύνηση της προέλευσης του όρου διαπιστώνουμε ότι, εμφανιζόμενος το 1789, δήλωνε τους εκπροσώπους της Τρίτης Τάξης, που απαιτούσαν απελευθέρωση της οικονομίας από τον έλεγχο του κράτους, ατομικά και πολιτικά δικαιώματα. Ήταν οι υποστηρικτές του "Ελευθερία, Ισότητα, Αδελφότητα". Απέναντί τους, τα θλιβερά απομεινάρια της φεουδαρχίας: ευγενείς και ο κλήρος, που -mutatis mutandis- έθεσαν εαυτούς υπό τη σκέπη του τριπτύχου "Πατρίς, Θρησκεία, Οικογένεια. Αριστερός, λοιπόν, είναι ο υπερασπιστής της νεωτερικότητας, της κληρονομιάς του Διαφωτισμού και δεξιός ο αντίπαλός του. (Ανα)γνωρίζω το σχηματικό και όχι απόλυτο της διάκρισης, ισχύει, όμως, σε γενικές γραμμές.
Το περίεργο είναι ότι οι κυρίες και οι κύριοι αυτοί, που οικειοποιούνται την έννοια της "γνήσιας αριστεράς" (sic) και αρέσκονται να πλασάρονται ως τέτοιοι, τις περισσότερες φορές βρίσκονται περισσότερο κοντά στη δεξιά, κατά τον ορισμό που δόθηκε, σε σχέση με όσους κατηγορούν ως "ψευδοαριστερούς".
Κλείνοντας, υπενθυμίζω στους "σοσιαλιστές" του ΚΚΕ και των αριστερίζοντων συντηρητικών ομάδων ότι ο σοσιαλισμός δεν μπορεί να είναι ξέχωρος από τη δημοκρατία και το φιλελευθερισμό. Ποιος επιθυμεί ένα μη φιλ-ελεύθερο, έναν ανελεύθερο σοσιαλισμό; Ποιος ο ρόλος του σοσιαλισμού εάν δεν είναι ταγμένος στην υπεράσπιση των ελευθεριών; Ποια η ουσία του αν ξεκοπεί από τη μεγάλη φιλελεύθερη και ελευθεριακή παράδοσή του; Εκτός εάν, όπως φαίνεται, επιθυμούν ένα σοσιαλισμό ανελεύθερο, όχι υπερασπιστή αλλά καταστολέα των ελευθεριών, ένα λόγω σοσιαλισμό, έργω στυγνό ολοκληρωτισμό. Δικαίωμά τους.

Με τιμή,
Βασίλης Λαμπριανίδης

ΥΓ: Ούτε χάρη στο life style, ούτε για το χαβαλέ, ούτε λόγω της υποστήριξης από το Συνασπισμό, ούτε λόγω δυσαρέσκειας υπήρξε ο κ. Κουρέτας αποδέκτης των ψήφων μας, κ. Σκυλλάκου. Η ψήφος μας ήταν αποτέλεσμα έλλογης προαίρεσης, συνειδητής επιλογής. Επιλογής που μέρα με τη μέρα δικαιώνεται όλο και περισσότερο.